[Όλα τα αρχεία με τις μελέτες και παρουσιάσεις για την πολιτική του κράτους είναι στο: Απόβλητα και Κύπρος]

Σχεδιασμοί 2003:

Οι στόχοι της κυβέρνησης καθορίστηκαν με βάση μελέτη του 2003 και εγκρίθηκαν από το Υπουργικό Συμβούλιο στις 07/04/2004 (απόφαση με αρ. 59.746).

Η πολιτική αυτή ετοιμάστηκε με βάση την τότε νομοθεσία του Περί Στερεών και Επικινδύνων νόμου 215 του 2002.

Έκτοτε πολλά έχουν αλλάξει και στις διαδικασίες λήψης απόφασης, σε θέματα πληροφόρησης και συμμετοχής αλλά και στις Οδηγίες της ΕΕ όπως π.χ. την Οδηγία 98/2008 που καθορίζει πολύ σοβαρά θέματα όπως την ιεράρχηση των δράσεων αλλά και η Οδηγία 1999/31/ΕΚ για τη μείωση των οργανικών αποβλήτων που καταλήγουν σε χωματερές.

 

Ενημέρωση:

Υπάρχει ένα μεγάλο κενό στην ενημέρωση του κοινού όσον αφορά τους σχεδιασμούς του κράτους.

Γνωρίζω ότι γινόταν από το Υπουργείο Εσωτερικών τακτική ενημέρωση των Τοπικών Αρχών αλλά παρά το ότι είχαν γίνει μια σειρά από μελέτες για τη λήψη των τελικών αποφάσεων, (π.χ. σκοπιμότητας, χωροθέτησης, σύνθεσης των αποβλήτων) αυτές δε δημοσιοποιήθηκαν ποτέ.

Παράλληλα γίνεται συχνά αναφορά για ψηλό κόστος ξεχωριστής συλλογής αλλά ποτέ δεν έχουν δημοσιοποιηθεί μελέτες που να καθορίζουν πόσο ψηλό είναι πραγματικά το κόστος αυτό.

Αναφορές γίνονται και στην ίδια την Οδηγία του 98/2008 αλλά και ο νόμος 119/2004 προνοεί το δικαίωμα πρόσβασης στις πληροφορίες και στις μελέτες που έχουν γίνει με βάση τις οποίες λήφθηκαν οι τελικές αποφάσεις.

Χωρίς αυτή την πληροφόρηση είναι δύσκολο για έναν τρίτο να αποκτήσει τα απαραίτητα στοιχεία για να εξετάσει την κυβερνητική πολιτική με αριθμούς.

 

Διαβούλευση:

Δυστυχώς, παρά τις διάφορες προφορικές διαβεβαιώσεις δεν έγινε ποτέ δημόσια διαβούλευση για το θέμα αλλά απλά το κράτος προχώρησε με τους σχεδιασμούς του 2003.

 

Η υποχρέωση για πληροφόρηση και για διαβούλευση προέρχεται και από τον Κανονισμό 1367/2006 της Ευρωπαϊκή Ένωση.

 

Γίνεται επίσης σαφής αναφορά και στην ίδια την Οδηγία 98/2008 για τα απόβλητα, η οποία στο άρθρο 6 αναφέρει κατά λέξη:

Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι η ανάπτυξη της νομοθεσίας και της πολιτικής για τα απόβλητα είναι μια απολύτως διαφανής διαδικασία, τηρώντας τους υφιστάμενους εθνικούς κανόνες όσον αφορά τη διαβούλευση με τους πολίτες και τους ενδιαφερόμενους παράγοντες και τη συμμετοχή τους στη διαδικασία.

 

Παράλληλα στο άρθρο 32 η Οδηγία αναφέρει τα εξής:

Τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε οι ενδιαφερόμενοι, οι αρχές και το ευρύ κοινό να έχουν τη δυνατότητα να συμμετέχουν στην εκπόνηση των σχεδίων διαχείρισης αποβλήτων και των προγραμμάτων για την πρόληψη της δημιουργίας αποβλήτων και να έχουν πρόσβαση σε αυτά μετά την εκπόνησή τους.

Και πιο κάτω …

Τα κράτη μέλη τοποθετούν τα σχέδια και τα προγράμματα σε ιστοχώρο στον οποίο έχει πρόσβαση το κοινό.

 

Στις 09 Μαΐου του 2012, έγινε η πρώτη παρουσίαση από το Τμήμα Περιβάλλοντος του σχεδίου Διαχείρισης για τα Οικιακά και Παρομοίου Τύπου Απόβλητα, αλλά το σχέδιο παίρνει σαν δεδομένες τις αποφάσεις για τα 4 ΧΥΤΥ και αγνοεί τις Ευρωπαϊκές Οδηγίες.

 

Πολιτικές πρόληψης και μείωσης:

Στο άρθρο 28 της Οδηγίας 98/2008, η ιεράρχηση των προτεραιοτήτων διαχείρισης των αποβλήτων έχουν αλλάξει σε 5 θέτοντας πλέον ως πιο σημαντική την Πρόληψη, μετά τη Μείωση, την Επαναχρησιμοποίηση, την Ανακύκλωση και τελευταία την Ανάκτηση Ενέργειας οδηγώντας τα υπόλοιπα στην ταφή.

Παρόλα ταύτα, το σχέδιο διαχείρισης που παρουσιάστηκε δημόσια το Μάιο δεν περιλαμβάνει τα πιο πάνω, αλλά κάνει εισήγηση για ξεχωριστή εκπόνηση άλλων μελετών.

Η ίδια η ιεράρχηση μας υποχρεώνει να εφαρμόσουμε αυτές τις πολιτικές και είναι κάτι το οποίο αυτή τη στιγμή προέχει εφόσον πολλά από αυτά τα μέτρα δεν έχουν ούτε κόστος εφαρμογής.

Θα πρέπει για παράδειγμα:

  • Να προχωρήσουμε άμεσα με νομοθεσία για υποχρεωτική ανακύκλωση και διαλογή στην πηγή η οποία να περιλαμβάνει και τις δημόσιες αρχές.
  • Να προωθηθεί παντού η οικιακή κομποστοποίηση και κοντά σε μεγάλα οικιστικά κέντρα να προωθηθούν κεντρικές μονάδες κομποστοποίησης.
  • Να ξεκινήσει ξεχωριστή συλλογή οργανικών αποβλήτων που θα καταλήγουν σε μονάδες παραγωγής βιοαερίου για παραγωγή ηλεκτρισμού.

Χωριστή συλλογή:

Στο άρθρο 11, η Οδηγία 98/2008 αναφέρει ότι η χωριστή συλλογή συνιστάται «για ψηλή ποιότητα ανακύκλωσης» και προτρέπει επίσης η Οδηγία να γίνεται χωριστή συλλογή για το γυαλί, τα μέταλλα, το πλαστικό και χαρτί.

 

Πράσινα απόβλητα:

Η Οδηγία 98/2008 στο άρθρο 22 προτρέπει για χωριστή συλλογή βιολογικών (πράσινων) αποβλήτων.

 

Οργανικά απόβλητα:

Τα οργανικά απόβλητα στο σύνολό τους αποτελούνται από τα φυτικά και ζωικά κατάλοιπα κουζίνας και μαγειρευμένα φαγητά, κλαδεύματα, γρασίδι και ξηρά φύλλα και κλαδιά.

Η σωστή διαχείριση των οργανικών αποβλήτων μπορεί να μας δώσει πρώτης τάξεως λίπασμα με τη διαδικασία της κομποστοποίησης και ενέργεια μέσω της παραγωγής βιοαερίου.

 

Υπάρχουν και άλλα σοβαρά πλεονεκτήματα όταν αυτά δεν καταλήγουν σε σκυβαλότοπους όπως για παράδειγμα μείωση των εξόδων της Τοπικής Αρχής, ελαττώνεται η τροφή που μπορούν να βρουν ποντικοί και άλλα τρωκτικό και δεν απελευθερώνονται αέρια του θερμοκηπίου λόγω σήψης.

Για τους πιο πάνω λόγους η Ευρωπαϊκή Ένωση μας έχει υποχρεώσει με την Οδηγία 1999/31/ΕΚ να μειώσουμε στο 50% τα οργανικά απόβλητα που φτάνουν στους σκουπιδότοπους τον Ιούνιο του 2013 και στο 35% τον Ιούλιο του 2016.

 

Τα οργανικά απόβλητα μπορούν να γίνουν δεκτά από μονάδες παραγωγής βιοαερίου, με την ξεχωριστή συλλογή πράσινων αποβλήτων μπορούμε να τα κομποστοποιήσουμε σε κεντρικά σημεία και να προωθήσουμε την οικιακή κομποστοποίηση που είναι και τόσο πολύ διαδεδομένη στο εξωτερικό.

 

Κακής ποιότητας οργανικό υλικό:

Το οργανικό υλικό από μια μονάδα επεξεργασίας όπως την Κόσιη, καταλήγει να είναι πολύ κακής ποιότητας υλικό το οποίο δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί αλλού εκτός για καύση ή ταφή.

Με τη δημιουργία ακόμη 3 τέτοιων μονάδων θα καταλήξουμε να έχουμε τόσο πολύ υλικό που σαν αποτέλεσμα γίνεται εισήγηση να ξοδευτούν εκατοντάδες εκατομμύρια για κατασκευή μονάδας καύσης.

 

Μια τέτοια μονάδα με τόσο ψηλό κόστος κατασκευής θα μας κρατεί υποχρεωμένους να στέλνουμε εκεί συνεχώς υλικό για καύση και να μην μπορούμε να εφαρμόσουμε άλλα προγράμματα κεντρικής ή οικιακής κομποστοποίησης όπως και οι άλλες ευρωπαϊκές χώρες. Παράλληλα έπρεπε να εξετάσουμε σοβαρά τις δυνατότητες που προσφέρουν οι 11 μονάδες παραγωγής ηλεκτρισμού από βιοαέριο που υπάρχουν τώρα. Υπάρχει και η δυνατότητα διάθεσης στο τσιμεντοποιείο.

 

Πράσινα σημεία:

Ο σχεδιασμός των σημείων αυτών έχει γίνει, ετοιμαζόμαστε να αρχίσουμε κατασκευές αλλά δεν έχουμε φροντίσει ακόμη για τα υλικά που θα καταλήγουν εκεί. Τι θα γίνονται για παράδειγμα έπιπλα, χαλιά και ρούχα που θα καταλήγουν και πως θα επεξεργάζονται;

 

Με ανησυχεί πολύ η διαδικασία που ακολουθήθηκε για την κατασκευή των ΧΥΤΥ η μη δημοσίευση επίσημων στοιχείων και η έλλειψη συλλογικής σοφίας που προέρχεται από διαβούλευση, ενώ άλλα δοκιμασμένα, πολύ πιο απλά και ορισμένα ανέξοδα πράγματα που καθορίζει ακόμη και η Ευρωπαϊκή Οδηγία δεν εφαρμόστηκαν στο παρελθόν αλλά ούτε και φαίνεται να υπάρχει πρόθεση για σύντομη προώθηση τους.

 

Από δημοσιεύματα στον τύπο, φαίνεται ότι το υπουργείο είναι έτοιμο να προχωρήσει με την προκήρυξη της εγκατάστασης στη Λεμεσό. Η νομοθεσία επιτρέπει τη δημοσίευση του κειμένου για σχόλια και απόψεις από τους ενδιαφερόμενους προτού γίνει η επίσημη προκήρυξη των όρων μιας σύμβασης. Αν γίνει δημοσίευση των όρων και πρόσκληση για απόψεις από τις ενδιαφερόμενες εταιρείες, τότε θα διασφαλιστεί όχι μόνο το δημόσιο συμφέρον αλλά θα έχουν οι Δήμοι και οι Κοινότητες την ευκαιρία να δουν με λεπτομέρεια τι ετοιμάζεται γι αυτούς και όχι να το ανακαλύψουν με το δύσκολο τρόπο μετά, όπως έγινε με την Κόσιη.

 


Άρθρα - Απόβλητα

Άρθρα - Απόβλητα

Όλα τα βίντεο με εκπομπές για τα απόβλητα

Bίντεο με εκπομπές για τα απόβλητα. Για να τα δείτε στο YouTube πατάτε εδώ.  
  • 18-08-2023 17:18:40
  • Hits 181

19 Jul 2018 Εκπομπή στο ΡΙΚ για τη διαχείριση των οικιακών αποβλήτων και τις αυξήσεις

19 Jul 2018Εκπομπή στο ΡΙΚ για τη διαχείριση των οικιακών αποβλήτων και τις αυξήσεις Όλα τα βίντεο με τα απόβλητα είναι εδώ....

  • 08-01-2023 08:35:38
  • Hits 437
Απόβλητα και πλαστικά – Οι αλλαγές που έρχονται

Απόβλητα και πλαστικά – Οι αλλαγές που έρχονται

Με τα πολλά προβλήματα που άρχισαν να φαίνονται με τα πλαστικά, τις κλιματικές αλλαγές, τις τεράστιες ποσότητες αποβλήτων που παράγουν οι μοντέρνες κοινωνίες, τη διατήρηση των πόρων και μια σειρά...

  • 11-02-2022 22:59:25
  • Hits 3932
The Right to Repair

The Right to Repair

The European union has for a long time now been trying to reduce waste as part of the Circular Economy package but also because of its long standing policy to favour practices for waste reduction.In its circular...

  • 08-08-2021 00:12:16
  • Hits 11637
Βατί, Κοτσιάτης και η αποκατάσταση τους

Βατί, Κοτσιάτης και η αποκατάσταση τους

Αυτή την εποχή στην περιοχή του Βατί ξεκίνησαν για διάφορους λόγους ανεξέλεγκτες φωτιές, όπως και στο παρελθόν με αποτέλεσμα η ρύπανση και οι μυρωδιές να ξαπλώνονται σε μεγάλη έκταση και σε...

  • 30-11-2020 17:07:28
  • Hits 2506
Διαχείριση φυκιών στην Πάφο

Διαχείριση φυκιών στην Πάφο

21 Ιουνίου 2020Κο Σάββα Περδίου,Υφυπουργό Τουρισμού,Θέμα: Διαχείριση φυκιώνΑπό τον καιρό που ασχολούμαι με τα περιβαλλοντικά θέματα το πρόβλημα με τα φύκια στις ανατολικές ακτές και ιδιαίτερα στο παραλιακό...

  • 14-07-2020 12:07:55
  • Hits 4072